Smartwatch đo calo tiêu hao bằng cách nào?

Vì vậy, con số hiển thị trên đồng hồ là giá trị ước tính, không phải phép đo trực tiếp. Tùy từng hệ điều hành và nhà sản xuất, cách tính cụ thể có thể khác nhau. Chẳng hạn, Fitbit cho biết họ kết hợp BMR với dữ liệu hoạt động và, trên thiết bị theo dõi được nhịp tim, sử dụng thêm dữ liệu nhịp tim, đặc biệt trong lúc tập luyện. Samsung cũng lưu ý chỉ số calo hiển thị không đại diện cho chính xác lượng calo thực tế đã đốt cháy.

Smartwatch đo calo theo nguyên tắc nào?

Có thể hình dung quá trình theo ba lớp dữ liệu chính:

Thông tin cá nhân → dữ liệu cảm biến → thuật toán ước tính

Thông tin cá nhân tạo ra nền tảng BMR

BMR là mức năng lượng cơ thể cần khi nghỉ ngơi để duy trì các chức năng sống cơ bản như hô hấp, tuần hoàn và hoạt động của tim.

Các thiết bị có thể sử dụng những dữ liệu hồ sơ như:

·         Tuổi

·         Giới tính

·         Chiều cao

·         Cân nặng

Từ những thông tin này, thiết bị ước tính mức tiêu hao năng lượng nền. Fitbit hiện mô tả BMR là một thành phần trong phép tính tổng lượng calo tiêu hao hằng ngày; Apple cũng cho biết Apple Watch sử dụng thông tin cá nhân để tính lượng calo đã đốt cháy.

Dữ liệu vận động bổ sung phần năng lượng do hoạt động

Sau khi có nền tảng BMR, smartwatch tiếp tục xem xét mức độ hoạt động trong ngày.

Cảm biến gia tốc và các cảm biến chuyển động khác có thể nhận biết:

·         Bạn có đang di chuyển hay không

·         Tần suất chuyển động

·         Thời gian hoạt động

·         Mức độ và kiểu chuyển động

·         Số bước hoặc quãng đường trong các trường hợp phù hợp

Ví dụ, Fitbit sử dụng cảm biến gia tốc 3 trục để nhận diện tần suất, thời lượng, cường độ và kiểu chuyển động. Khi có GPS, thiết bị có thể dùng dữ liệu vị trí để tính quãng đường thay vì chỉ dựa vào bước chân.

Nhịp tim giúp đánh giá cường độ trong nhiều hoạt động

Nhịp tim cung cấp thêm thông tin về mức độ cơ thể đang gắng sức.

Trong lúc tập luyện, một bài tập có cùng thời lượng nhưng cường độ khác nhau có thể tạo ra mức tiêu hao năng lượng khác nhau. Vì vậy, các thiết bị có cảm biến nhịp tim có thể đưa dữ liệu này vào mô hình ước tính, nhất là đối với hoạt động thể thao.

Apple cho biết dữ liệu nhịp tim cùng các dữ liệu khác được Apple Watch sử dụng để ước tính lượng calo đã đốt cháy. Fitbit cũng cho biết nhịp tim được đưa vào tính toán, đặc biệt trong quá trình tập luyện.

Thông tin cá nhân ảnh hưởng thế nào đến kết quả smartwatch đo calo?

Thông tin cá nhân không chỉ là dữ liệu hồ sơ để hiển thị trên ứng dụng. Chúng ảnh hưởng trực tiếp đến mức tiêu hao năng lượng nền mà thuật toán sử dụng.

Cân nặng

Cân nặng thay đổi có thể làm thay đổi mức năng lượng cần thiết để duy trì cơ thể và thực hiện cùng một hoạt động.

Vì vậy, nếu cân nặng thực tế đã thay đổi đáng kể nhưng hồ sơ trên đồng hồ vẫn giữ dữ liệu cũ, phép ước tính có thể không còn phù hợp với người dùng.

Tuổi và giới tính

Tuổi và giới tính được nhiều hệ thống sử dụng khi tính mức chuyển hóa cơ bản. Đây là lý do hai người thực hiện cùng một hoạt động trong cùng khoảng thời gian vẫn có thể nhận được mức calo ước tính khác nhau.

Chiều cao

Chiều cao có thể tham gia vào các phép tính liên quan đến thể trạng và sải bước. Fitbit chẳng hạn sử dụng chiều cao và giới tính để xác định sải bước trong một số phép tính khoảng cách.

Cập nhật hồ sơ có ý nghĩa hơn việc chỉ nhìn con số

Nếu cân nặng, tuổi hoặc các dữ liệu hồ sơ đã thay đổi, nên cập nhật lại thông tin trong ứng dụng sức khỏe. Một thuật toán tốt đến đâu cũng chỉ có thể cho kết quả phù hợp khi đầu vào tương đối chính xác.

Cảm biến vận động và nhịp tim đóng vai trò gì?

Cùng một cụm từ “smartwatch đo calo”, nhưng thiết bị thực tế có thể dựa vào nhiều tổ hợp cảm biến khác nhau.

Cảm biến gia tốc nhận biết chuyển động

Gia tốc kế là một trong những cảm biến quan trọng nhất để phát hiện vận động của cổ tay.

Nó đặc biệt hữu ích khi đồng hồ cần xác định hoạt động lặp lại như đi bộ hoặc chạy. Tuy nhiên, chuyển động của cánh tay không phải lúc nào cũng đồng nghĩa với việc cơ thể đang thực hiện hoạt động tương ứng. Vì vậy, dữ liệu chuyển động có thể tạo ra sai số trong một số tình huống.

Fitbit cũng lưu ý rằng những chuyển động cánh tay không phải đi bộ, chẳng hạn một số hoạt động hằng ngày, có thể ảnh hưởng đến việc nhận diện bước chân.

Nhịp tim bổ sung thông tin về cường độ

Nếu chỉ có bước chân, thiết bị có thể biết bạn đã di chuyển bao nhiêu nhưng khó biết chính xác mức gắng sức của mỗi khoảng thời gian.

Nhịp tim giúp bổ sung lớp thông tin này. Apple Watch, chẳng hạn, đo nhịp tim liên tục trong các buổi tập và sử dụng dữ liệu đó cùng những dữ liệu khác để ước tính calo.

Tuy nhiên, nhịp tim cũng không phải phép đo calo trực tiếp. Nó là một tín hiệu sinh lý được đưa vào mô hình tính toán.

GPS và các cảm biến khác giúp mô tả hoạt động tốt hơn

Khi thiết bị có GPS, dữ liệu quãng đường và tốc độ có thể giúp thuật toán hiểu rõ hơn về hoạt động ngoài trời.

Một số thiết bị còn sử dụng cảm biến hoặc dữ liệu khác để nhận diện bối cảnh vận động. Điều quan trọng là không có một công thức chung áp dụng cho mọi smartwatch. Mỗi hãng có mô hình riêng, và một số chi tiết của thuật toán không được công bố đầy đủ.

Vì sao cùng một bài tập nhưng smartwatch khác nhau lại báo calo khác nhau?

Sự khác biệt không nhất thiết có nghĩa một trong hai chiếc đồng hồ bị lỗi. Có ít nhất ba nguyên nhân chính.

Dữ liệu đầu vào khác nhau

Hai thiết bị có thể ghi nhận nhịp tim, chuyển động, quãng đường hoặc thời gian tập luyện khác nhau.

Chỉ cần một trong các dữ liệu đầu vào thay đổi, kết quả cuối cùng cũng có thể thay đổi.

Thuật toán của từng hãng khác nhau

Nhà sản xuất không nhất thiết sử dụng cùng một mô hình để chuyển dữ liệu cảm biến thành mức tiêu hao năng lượng.

Do đó, cùng một người, cùng một bài tập và cùng thời lượng nhưng hai hệ thống vẫn có thể đưa ra hai con số khác nhau.

Cách đeo ảnh hưởng đến dữ liệu cảm biến

Thiết bị đeo quá lỏng, sai vị trí hoặc không được thiết lập đúng tay đeo có thể ảnh hưởng đến dữ liệu thu được.

Google Health khuyến nghị đeo Fitbit đúng vị trí và cập nhật thông tin cổ tay nếu chuyển sang tay khác. Những yếu tố này đặc biệt quan trọng với thiết bị phụ thuộc vào tín hiệu chuyển động và nhịp tim.

Khi nào số calo trên smartwatch dễ sai?

Độ chính xác của smartwatch đo calo không chỉ phụ thuộc vào phần mềm mà còn phụ thuộc vào tình huống sử dụng.

Hoạt động có chuyển động đặc thù

Một số bài tập làm cơ thể tiêu hao nhiều năng lượng nhưng chuyển động của cổ tay lại không phản ánh tốt cường độ thực tế.

Fitbit đưa ví dụ rằng việc theo dõi bài tập có thể giúp ước tính tốt hơn trong những hoạt động như đạp xe trong nhà hoặc yoga, nơi số bước không phản ánh đầy đủ mức độ gắng sức.

Nhịp tim bị ghi nhận không ổn định

Nếu tín hiệu nhịp tim không tốt, phần dữ liệu dùng cho thuật toán cũng có thể kém tin cậy.

Vị trí đeo, độ ôm của thiết bị và điều kiện vận động đều có thể ảnh hưởng đến tín hiệu.

Thông tin cá nhân không chính xác

Một hồ sơ có cân nặng hoặc tuổi sai sẽ làm thay đổi phần tính toán dựa trên BMR.

Đây là một trong những nguyên nhân dễ bỏ qua vì người dùng vẫn có thể thấy đồng hồ hoạt động bình thường dù dữ liệu đầu vào đã lỗi thời.

Nhầm “calo hoạt động” với “tổng calo”

Đây là điểm rất quan trọng.

Tổng lượng calo trong ngày không chỉ đến từ tập luyện. Cơ thể vẫn tiêu hao năng lượng khi ngồi, ngủ hoặc nghỉ ngơi để duy trì các chức năng sống.

Fitbit cho biết con số hiển thị của họ là tổng lượng calo tiêu hao trong ngày, bao gồm phần BMR. Samsung cũng lưu ý chỉ số calo có thể tăng ngay cả khi người dùng không tập luyện vì BMR vẫn tiếp tục được tính.

Nên đọc chỉ số calo trên smartwatch như thế nào?

Cách sử dụng hợp lý nhất là xem đây là chỉ số theo dõi xu hướng, thay vì coi đó là một phép đo tuyệt đối.

Dùng để so sánh một người với chính họ

Nếu bạn dùng cùng một thiết bị, cập nhật hồ sơ đầy đủ và duy trì cách đeo tương đối ổn định, dữ liệu qua nhiều ngày có thể giúp nhận biết:

·         Ngày nào vận động nhiều hơn

·         Buổi tập nào có cường độ cao hơn

·         Mức hoạt động thay đổi ra sao theo thời gian

Giá trị lớn nhất nằm ở xu hướng nhất quán chứ không phải một con số đơn lẻ.

Không nên dùng calo đồng hồ như con số tuyệt đối để tính khẩu phần

Ví dụ, nếu đồng hồ báo đã tiêu hao một mức calo nhất định sau buổi tập, không nên mặc định rằng cơ thể chắc chắn đã đốt đúng từng calo như vậy.

Samsung hiện cảnh báo dữ liệu calo của smartwatch chỉ nhằm mục đích thể dục và thông tin, không phải số liệu về lượng calo thực tế tuyệt đối.

Quan tâm đến chất lượng dữ liệu đầu vào

Trước khi đánh giá kết quả, nên kiểm tra:

1.    Thông tin tuổi, chiều cao và cân nặng đã đúng chưa

2.    Đồng hồ có được đeo đúng vị trí không

3.    Nhịp tim trong lúc tập có được ghi nhận ổn định không

4.    Hoạt động đang thực hiện có được chọn đúng loại bài tập không

5.    Có đang so sánh tổng calo với calo hoạt động hay không

Một hệ thống có dữ liệu đầu vào tốt thường hữu ích hơn việc chỉ cố tìm một con số “chính xác tuyệt đối”.

Nói cách khác, smartwatch đo calo bằng cách kết hợp mức tiêu hao nền với dữ liệu hoạt động và các tín hiệu sinh lý như nhịp tim để tạo ra một ước tính năng lượng tiêu hao. Đây là lý do số calo vẫn có thể thay đổi theo người dùng, loại vận động, chất lượng tín hiệu và thuật toán của từng thiết bị.

Cần hiểu đúng bản chất này để sử dụng chỉ số calo như một công cụ theo dõi vận động, thay vì xem nó như phép đo trực tiếp lượng năng lượng cơ thể đã tiêu hao.